RE1‑B01
Moskovalı.

Ana cevher minerali, içeriği yaklaşık 25% olan muskovittir; eşlik eden cevher minerali ise içeriği 3%–5% arasında değişen berildir; atkı mineralleri arasında plajiyoklaz, kuvars vb. bulunur ve bunların toplam içeriği yaklaşık 70%’dir.

Muskovit, monoklinik sisteme aittir ve pul şeklinde kristaller halinde bulunur. Soluk gri renktedir; camsı bir parlaklığa sahiptir ve bölünme yüzeylerinde inci gibi bir parlaklık gösterir. {001} yönündeki bölünme kusursuzken, {110} ve {010} yönlerindeki bölünme kusurludur. İnce pullar elastiktir. Sertliği (001) yüzünde 2–3, (001) yüzüne dik yönde ise 4'tür. Yoğunluğu 2,76 ile 3,10 g/cm³ arasında değişir. Mükemmel yalıtım özelliklerine sahiptir ve asitlerde çözünmez.

RE1‑B02
Moskovalı.

Cevher tamamen muskovitten oluşur. Monoklinik sisteme aittir ve pul şeklinde kristaller halinde bulunur. Rengi soluk yeşildir; camsı bir parlaklığa sahiptir ve bölünme yüzeylerinde inci gibi bir parlaklık gösterir. {001} yönündeki bölünme mükemmeldir, {110} ve {010} yönlerindeki bölünme ise kusurludur. İnce pullar elastiktir. Sertliği (001) yüzünde 2–3, (001) yüzüne dik yönde ise 4'tür. Yoğunluğu 2,76 ile 3,10 g/cm³ arasında değişir. Mükemmel yalıtım özelliklerine sahiptir ve asitlerde çözünmez.

Bu örnek, Keketuohai’deki 3 numaralı pegmatit damarının muskovit-kuvars bölgesinde bulunmuştur.

RE1‑B03
Moskovalı.

Cevher tamamen muskovitten oluşur. Monoklinik sisteme aittir ve pul şeklinde kristaller halinde bulunur. Rengi grimsi-beyazdır; camsı bir parlaklığa sahiptir ve bölünme yüzeylerinde inci gibi bir parlaklık gösterir. {001} yönündeki bölünme mükemmeldir, {110} ve {010} yönlerindeki bölünme ise kusurludur. İnce pullar elastiktir. Sertliği (001) yüzünde 2–3, (001) yüzüne dik yönde ise 4'tür. Yoğunluğu 2,76 ile 3,10 g/cm³ arasında değişir. Mükemmel yalıtım özelliklerine sahiptir ve asitlerde çözünmez.

RE1‑B04
Turmalin (tek kristal turmalin).

Turmalin siyah renklidir, camsı bir parlaklığa sahiptir ve sertliği bir bıçağınkinden daha fazladır. Trigonal sisteme aittir ve yüksek derecede euhedralizm gösterir. Kristaller, prizma yüksekliği 9 cm'ye kadar ve prizma yüz genişliği 6 cm'ye kadar olan trigonal prizmalar halinde bulunur; üç prizma yüzünün genişliği eşittir. Prizmanın hem üst hem de alt uçlarında, her biri 120°'lik açılarla kesişen üçgen yüzler gelişmiştir. Prizma yüzlerinde dikey çizgiler belirgindir.

RE1‑B05
Albit-turmalin-kuvars pegmatiti.

Kaya, hafif morumsu bir tonu olan kahverengimsi gri renktedir; mikrokristalin bir dokuya ve masif bir yapıya sahiptir. Ana mineral kuvars olup, bunu turmalin ve albit izler; az miktarda muskovit de bulunur.

• Quartz: Renksiz, şeffaf ila kahverengimsi gri arasında, yarı saydam, yağlı bir parlaklığa sahip ve sertliği bıçak sertliğinden daha fazladır. Kristalleşmesi zayıftır ve kütle halindeki birikintiler şeklinde bulunur; kayanın yaklaşık %’sini oluşturur.
• Turmalin: Gül kırmızısı renkte, camsı bir parlaklığa sahip ve sertliği bir bıçağınkinden daha fazladır. Trigonal sisteme aittir ve 2–3 cm prizma yüksekliği ile 1–10 mm prizma yüz genişliğine sahip uzun prizmatik bir kristal şekli sergiler. Prizma yüzlerinde dikey çizgiler belirgindir. Bu turmalin muhtemelen elbait (lityum turmalin) olup, yaklaşık % oranını oluşturur.
• Albit: Süt beyazı ile soluk yumurta kabuğu mavisi arasında değişen renkte, camsı bir parlaklığa sahip ve sertliği bıçak sertliğinden daha fazladır. Tabular-plakamsı kristaller halinde bulunur; kristal boyutları 2 cm × 5 cm, kalınlığı ise 1–2 mm olup, yaklaşık %5% oranında bulunur.
• Moskovalı: Beyaz renkli, sedefimsi bir parlaklığa sahip ve sertliği düşüktür. Çapı 1–5 mm arasında değişen pullar halinde bulunur; çoğunlukla elbait kristallerinin kenarları boyunca veya albit taneleri arasındaki boşluklarda yayılır ve içeriği 1%’den azdır.

RE1‑B06
Albit-turmalin-kuvars pegmatiti.

Bu kaya, soluk grimsi-beyaz ile yeşil arasında değişen bir renge sahiptir; pegmatitik bir dokuya ve masif bir yapıya sahiptir. Ana mineral kuvars olup, bunu turmalin izler; az miktarda muskovit de bulunur.

• Quartz: Renksizden süt beyaza kadar değişen, şeffaftan yarı saydam olana kadar değişen, yağlı bir parlaklığa sahip ve sertliği bıçak sertliğinden daha yüksek bir maddedir. Kristallik derecesi düşük, kütle halindeki birikintiler halinde bulunur ve kayanın yaklaşık 60%’sini oluşturur.
• Turmalin: Yeşil ila koyu mürekkep yeşili renkli, camsı bir parlaklığa sahip, sertliği bıçak sertliğinden daha yüksek ve kırılma şekli düzensizdir. Kristaller, uzunluğu 2–3 cm’ye kadar ulaşan üçgen veya altıgen prizmalardır; ancak iyi şekillenmiş kristaller nadirdir. Bazıları prizmatik granüler agregalar halinde bulunur. Prizma yüzlerinde dikey çizgiler belirgindir. Bu turmalin, elbait (lityum) çeşidindendir ve yaklaşık % oranında bulunur.
• Moskovalı: Agregalar beyaz renklidir; tek tek pullar ise renksiz ve şeffaftır; camsı ila sedefli bir parlaklığa sahiptir ve sertlikleri bir bıçağınkinden daha düşüktür. İyi bir euhedralizm gösterir; büyük agrega kütleleri halinde bulunur; tek tek pulların çapı 2 cm × 3 cm'ye, agrega kalınlıkları ise 2 cm'ye kadar ulaşır. Kuvars içinde büyük, yamalı kütleler halinde dağılmıştır; toplamın yaklaşık %'sini oluşturur ve turmalin ile yakından ilişkilidir.

RE1‑B07
Feldspat-mika-elbait pegmatiti.

Kaya, benekli bir desenle sarımsı beyaz, pembe ve soluk yeşil renktedir; pegmatitik bir dokuya ve masif bir yapıya sahiptir. Başlıca mineralleri feldspat, turmalin, kuvars ve az miktarda muskovittir.

• Feldspat Clevelandit (yapraklı albit) olup, soluk yeşilimsi gri ila soluk yumurta kabuğu mavisi arasında değişen bir renge sahiptir; camsı bir parlaklığa sahiptir, yarı saydamdır ve euhedral ila subhedral tabular-plak şeklinde kristaller halinde bulunur. Kristallerin kalınlığı 0,2–1 mm, uzunluğu en fazla 2–3 cm ve plaka kalınlığı 1–2 mm olup, toplamın yaklaşık %’sini oluşturur.
• Turmalin Rengi koyu yeşilden soluk yeşile, gül kırmızısından açık pembeye kadar değişir; camsı bir parlaklığa sahiptir ve sertliği bir bıçağınkinden daha fazladır. Euhedral ila subhedral altıgen prizmatik kristaller halinde bulunur; prizma yükseklikleri 2 cm’yi aşar ve prizma çapları 2 cm’ye kadar ulaşır. Prizma yüzleri kavisli yay şeklinde özellikler gösterir ve dikey çizgilerle iyi gelişmiştir. Aynı kristalde dış kenar koyu yeşil olup içe doğru kademeli olarak soluk yeşile dönüşürken, merkez pembe ile gül kırmızısı arasında değişir ve “kırmızı çekirdekli yeşil kenar” oluşturur. Yeşil kenarların kalınlığı ve genişliği değişkendir: bazen 1–2 mm kalınlığındadır, bazen hiç yoktur, bazen de yeşil renk baskındır ve sadece küçük bir pembe çekirdek bulunur. Kırılma yüzeyleri düzensizdir. Turmalin içeriği yaklaşık 'tır.
• Kuvars renksiz, şeffaf, yağlı bir parlaklığa sahip ve bıçaktan daha sert olup, yaklaşık %5%'yi oluşturur.
• Moskovalı Beyaz, renksiz ve şeffaftır; euhedral ila subhedral taneli ve pul şeklinde olup, tane boyutları 2–5 mm, pul çapları ise yaklaşık 5 mm’dir. Elbait kristalleri arasındaki boşluklarda büyük, yamalı kütleler halinde bulunur ve içeriği yaklaşık 25%’dir.

RE1‑B08
Turmalin içeren pegmatit.

Pegmatitik doku, masif yapı. Başlıca mineraller feldspat, turmalin, kuvars ve az miktarda muskovittir. Elbait (lityum turmalin) içeriği nispeten düşüktür, yaklaşık 15%.

Elbaitin renk dağılımında, kenarlarda yeşil halkalar (haleler) görülürken, merkezinde gül kırmızısı çekirdekler bulunur. Ayrıca, bazı kristallerde soluk mavimsi yeşil bir çekirdeğin etrafında gül kırmızısı bir kabuk (hale) bulunurken, tek renkli yeşil veya gül kırmızısı turmalinler de mevcuttur.

Muskovit ve kuvars agregaları nispeten ince tanelidir ve toplamın yaklaşık %’sini oluşturur. Cleavelandit (yapraklı albit) içeriği yaklaşık %, mikroklin içeriği ise %–15% arasındadır.

RE1‑B09
Turmalin-spodümen-muskovit-albit pegmatiti.

Bu kaya, grimsi beyazdan soluk yumurta kabuğu mavisine kadar değişen renkte olup, pegmatitik dokuya ve masif bir yapıya sahiptir. Ana mineral cleavelandit (yapraklı albit) olup, az miktarda kuvars, muskovit, turmalin ve spodumen içerir.

• Cleavelandit (yapraklı albit): Soluk grimsi-beyazdan soluk yumurta kabuğu mavisine kadar değişen renklerde, camsı bir parlaklığa sahip ve sertliği bıçak sertliğinden daha yüksektir. Kristaller genellikle tabular-levha şeklindedir ve düşük euhedralizm gösterir; iyi şekillenmiş kristallere rastlanmaz. Kayaçtaki payı yaklaşık 80%’dir.
• Moskovalı: Beyaz, renksiz ve şeffaf; camsı bir parlaklığa sahip olup sertliği bir bıçağınkinden daha düşüktür. Kolayca pullar halinde soyulur; pulların çapı genellikle 1–2 cm’dir ve toplamın yaklaşık %5%’sini oluşturur.
• Elbait (lityum turmalin): Gül kırmızısı renkte, prizmatik kristallere sahip, prizma yüzlerinde iyi gelişmiş dikey çizgiler, camsı bir parlaklık ve bıçaktan daha yüksek bir sertliğe sahiptir. Prizmatik kristallerin uzunluğu 5 cm’ye kadar ulaşabilir, ancak euhedralizm derecesi düşüktür. Elbaitin granüler agregaları da mevcuttur; bunlar muskovit ile yakından ilişkili olup, toplamın yaklaşık 'ini oluşturur.
• Spodumen: Sarımsı beyazdan soluk et kırmızısına kadar değişen renklerde, camsı bir parlaklığa sahip ve sertliği bıçak sertliğinden daha fazladır. Damarcıklar veya yamalı kütleler halinde, düzensiz tabakalı veya taneli şekillerde bulunur ve genellikle muskovit ile birlikte görülür; bileşiminde yaklaşık %5% oranında bulunur.

RE1‑B10
K-feldspat-cleavelandit-muskovit-kuvars-turmalin pegmatiti.

Kaya, benekli bir desenle sarımsı beyazdan siyaha kadar değişen renklerde olup, pegmatitik bir dokuya ve masif bir yapıya sahiptir. Pegmatiti oluşturan minerallerin tümü, iri taneli ila mikrokristalin K-feldspat, cleavelandit, muskovit, kuvars ve turmalindir.

• K-feldspat: Sarımsı beyazdan soluk et kırmızısına kadar değişen renklerde, camsı bir parlaklığa sahip ve sertliği bıçak sertliğinden daha fazladır. Kristaller çoğunlukla prizmatik veya tabular şekillidir. Prizmatik kristallerin çapı 3 cm'ye kadar ulaşabilir, ancak büyük ölçüde cleavelandit ile yer değiştirmiştir; K-feldspat genellikle gözeneklidir ve cleavelandit damarçıklarıyla kesilmiştir. İçerik yaklaşık 10%'dir.
• Cleavelandit (yapraklı albit): Renksizden soluk yumurta kabuğu mavisine kadar değişen renklerde, camsı bir parlaklığa sahip, şeffaf ila yarı saydamdır. İyi bir euhedralizm gösteren tabular-platy kristaller halinde bulunur; plakalar 1–2 mm kalınlığında, 1–2 cm genişliğinde ve 3–4 cm uzunluğundadır. Kristaller birbirine nüfuz eder ve birbiriyle büyür; bazen kristaller arasında boşluklar bulunan drusy agregalar oluşturur. İçerik yaklaşık 50%'dir.
• Moskovalı: Beyaz, renksiz ve şeffaf; camsı bir parlaklığa sahiptir; tek bir kusursuz bölünme düzlemi vardır; sertliği bıçak sertliğinden daha düşüktür. Euhedral, büyük, pul şeklinde veya tabakalı kümeler halinde bulunur; pulların maksimum çapı 1 cm’ye kadar ulaşır ve düzensiz bir şekilde dağılmıştır. İçerik yaklaşık 2%’dir.
• Quartz: Gri-kahverengiden dumanlı griye kadar değişen renklerde, yağlı bir parlaklığa sahip, yarı saydam, sertliği bıçak sertliğinden daha fazladır. Genellikle yaklaşık 1 cm büyüklüğünde, iri kristalimsi (2 cm × 5 cm) kütleler halinde ve oldukça düzenli altıgen piramidal-prizmatik şekillerde bulunur. İçerik yaklaşık 3%'dir.
• Schorl (siyah turmalin): Siyah renkli, camsı bir parlaklığa sahip, sertliği bıçak sertliğinden daha yüksek ve kırılma yüzeyi düzensizdir. Kaba kristal kütleler halinde bulunur; 5 cm’den uzun kristaller görülebilir, ancak iyi şekillenmiş kristal yüzleri gözlemlenmez. Pegmatit içinde büyük, yamalı kütleler halinde dağılmış olup, içeriği yaklaşık 'dur.

Kayaçta, schorl’u kesen cleavelandit görülmektedir; bu da albitleşmenin turmalin mineralizasyon aşamasından sonra gerçekleştiğini göstermektedir.

RE1‑B11
Muskovit-cleavelandit-elbait pegmatiti.

Bu kaya, süt beyazı ile soluk yumurta kabuğu mavisi ve grimsi yeşil renkler arasında değişir; pegmatitik dokuya ve masif bir yapıya sahiptir. Kaya, tamamen pegmatitik cleavelandit, turmalin ve muskovitten oluşur.

• Cleavelandit (yapraklı albit): Süt beyazı ile soluk yumurta kabuğu mavisi arasında değişen renkte, camsı bir parlaklığa sahip ve sertliği bıçak sertliğinden daha fazladır. Tabular-plakamsı, subhedral kristaller halinde bulunur, ancak iyi şekillenmiş kristallere rastlanmaz. Topaklar masif veya yumrulu yapıdadır ve yaklaşık 70%’yi oluşturur.
• Turmalin: Grimsi yeşil ila yeşil renkli, camsı bir parlaklığa sahip ve sertliği bıçak sertliğinden daha yüksektir. Genellikle 3 mm × 15 mm boyutlarında, bazıları ise biraz daha büyük olan, euhedral ila subhedral prizmatik ve altıgen prizmatik kristaller halinde bulunur. Prizma yüzlerinde dikey çizgiler belirgindir. Renginden yola çıkılarak elbait (lityum turmalin) olarak tanımlanır ve yaklaşık % oranında bulunur.
• Moskovalı: Beyaz, renksiz ve şeffaf; camsı bir parlaklığa sahip olup sertliği bir bıçağınkinden daha düşüktür. Büyük pullu ila levha şeklinde kümeler halinde bulunur; tek bir mükemmel bölünme düzlemi sayesinde kolayca ince pullara ayrılabilir ve yaklaşık %’yi oluşturur.

Bu kaya genel olarak iki bölüme ayrılabilir: Bir bölüm neredeyse tamamen cleavelanditten oluşur ve çok az turmalin ile muskovit içerir; diğer bölüm ise esas olarak elbait ve muskovitten oluşur ve az miktarda cleavelandit içerir. Elbait ve muskovit birbirine sıkı sıkıya iç içe geçmiş olup, iri pegmatitik, birbirine kenetlenmiş kristaller halinde bulunur. Bu iki modlu dağılım, pegmatit zonalizasyonundan kaynaklanmaktadır.

RE1‑B12
Akuamarin.

Akuamarin, mineraloji açısından beril grubuna aittir ve berilyum ile alüminyumun bir silikatıdır. Kristalleri altıgen kristal sistemine aittir ve altıgen prizmalar şeklinde bulunur. Fe²⁺ iyonunun varlığı nedeniyle, örnek soluk mavi bir renk sergiler. {0001} eksenine paralel bir dizi kusurlu bölünme gösterir. Camsı bir parlaklığa sahiptir ve yarı saydamdır. Sertliği 7,5–8 olup, yoğunluğu 2,6 ile 2,9 g/cm³ arasında değişir. Ana cevher minerali, içeriği –51 olan berildir. Gang mineralleri ise çoğunlukla kuvars ve az miktarda granattan oluşur ve toplamda yaklaşık 'i oluşturur.

RE1‑B13
Akuamarin.

Akuamarin, mineraloji açısından beril grubuna aittir ve berilyum ile alüminyumun bir silikatıdır. Kristalleri altıgen kristal sistemine aittir ve altıgen prizmalar şeklinde bulunur. Fe²⁺ iyonunun varlığı nedeniyle, örnek soluk mavi bir renk sergiler. {0001} eksenine paralel bir dizi kusurlu yarılma gösterir. Camsı bir parlaklığa sahiptir ve yarı saydamdır. Sertliği 7,5–8 olup, yoğunluğu 2,6 ile 2,9 g/cm³ arasında değişir. Ana cevher minerali, içeriği yaklaşık olan berildir. Gang mineralleri ise çoğunlukla feldspat, kuvars ve muskovitten oluşur ve toplamda yaklaşık oranındadır.

RE1‑B14
Biotit.

Kristaller monoklinik sisteme aittir ve agregalar pullar halinde görülür. Yüksek ferrik demir içeriği nedeniyle numune koyu yeşilimsi siyah bir renk sergiler. Camsı bir parlaklığa sahiptir ve yarılma yüzeylerinde sedefli bir parlaklık gösterir. {001} yönündeki yarılma mükemmeldir. İnce pullar elastiktir. Sertliği 2–3 olup, yoğunluğu 3,02 ile 3,12 g/cm³ arasında değişmektedir. Yalıtım özellikleri nispeten zayıftır. Asitlerde çözünmez.

RE1‑B15
Kiyanit.

Kristaller triklinik sisteme aittir ve tek tek kristaller paralel yüzlü prizmatik kristaller halinde bulunurlar. Rengi soluk sarıdır; camsı bir parlaklığa sahiptir ve bölünme yüzeylerinde inci gibi bir parlaklık gösterir. {100} yönündeki bölünme mükemmeldir, {010} yönündeki bölünme orta derecede olup, {001} yönündeki bölünme ise kısmi bir bölünmedir. Sertlik yönüne göre değişir: (100) yüzünde c eksenine paralel olarak 4,5, c eksenine dik olarak 6'dır; (010) ve (110) yüzlerinde enine yönde 7'dir. Kırılgandır. Yoğunluk 3,53 ile 3,65 g/cm³ arasında değişir.

RE1‑B16
Kiyanit.

Kristaller triklinik sisteme aittir ve tek tek kristaller paralel yüzlü prizmatik kristaller halinde görülürken, agregatlar radyal bir şekil gösterir. Rengi soluk mavidir; camsı bir parlaklığa sahiptir ve bölünme yüzeylerinde sedefli bir parlaklık gösterir. {100} yönündeki bölünme mükemmeldir, {010} yönündeki bölünme orta derecede olup, {001} yönündeki bölünme ise bir ayrılmadır. Sertlik yönüne göre değişir: (100) yüzünde c eksenine paralel olarak 4,5, c eksenine dik olarak 6'dır; (010) ve (110) yüzlerinde enine yönde 7'dir. Kırılgandır. Yoğunluk 3,53 ile 3,65 g/cm³ arasında değişir.

RE1‑B17
Kiyanit.

Ana cevher minerali, içeriği yaklaşık 40% olan kiyanittir. Boşta kalıntı mineralleri ise başlıca feldspat, kuvars ve biyotittir ve toplamda yaklaşık 60%’dir.

Kristaller triklinik sisteme aittir ve tek tek kristaller paralel yüzlü prizmatik kristaller halinde görülürken, agregatlar radyal bir şekil gösterir. Rengi soluk mavidir; camsı bir parlaklığa sahiptir ve bölünme yüzeylerinde sedefli bir parlaklık gösterir. {100} yönündeki bölünme mükemmeldir, {010} yönündeki bölünme orta derecede olup, {001} yönündeki bölünme ise bir ayrılmadır. Sertlik yönüne göre değişir: (100) yüzünde c eksenine paralel olarak 4,5, c eksenine dik olarak 6'dır; (010) ve (110) yüzlerinde enine yönde 7'dir. Kırılgandır. Yoğunluk 3,53 ile 3,65 g/cm³ arasında değişir.